| ไรน้ำนางฟ้า |
|
ไรน้ำนางฟ้าเป็นสัตว์น้ำขนาดเล็กที่พบได้หลากหลายสายพันธุ์ species ตามแหล่งน้ำในทวีปต่างๆเกือบทั่วโลก ทั้งในน้ำจืดและน้ำเค็ม เรียกกันทั่วไปเหมือนกันว่า “fairy shrimp” ซึ่งในครั้งแรกนั้น ผมเคยคิดว่าคนไทยเป็นผู้ ตั้งชื่อสัตว์น้ำชนิดนี้อย่างน่ารัก น่าเอ็นดูว่า“ไรน้ำนางฟ้า” เสียอีก แต่จากการได้เข้าค้นหาข้อมูลในที่ต่างๆเพิ่มเติม จึงพบว่าเป็นการตั้งชื่อโดยแปลจากภาษาอังกฤษมาเป็นภาษาไทยอย่างตรงตัวนั่นเอง ไรน้ำนางฟ้ามีทั้งเพศผู้และเพศเมียนะครับ การเรียกสัตว์น้ำชนิดนี้ว่า “ นางฟ้า ” จึงไม่ใช่เป็นเพราะมีแต่เพศเมียครับ ดูความแตกต่างระหว่างเพศตามรูปข้างล่างนี้ได้เลยครับ ![]() ไรน้ำเพศผู้ ไรน้ำเพศเมีย ในประเทศไทย ไรน้ำนางฟ้าที่ค้นพบแล้วจนถึงขณะนี้มีด้วยกันทั้งหมด 3 ชนิด ได้แก่ 1) ไรน้ำนางฟ้าสิรินธร ( Streptocephalus sirindhornae ) ลำตัวใสหรือสีฟ้าหางแดง ลำเต็มวัยลำตัวยาวประมาณ 1.5-3.0 เซนติเมตร ไข่เป็นรูปวงกลมคล้ายตะกร้า เป็นชนิดที่แพร่หลายกว่าชนิดอื่น 2 ) ไรน้ำนางฟ้าไทย ( Branchinella thailandensis ) ลำตัวสีส้มแดงตลอดทั้งตัว ตัวเต็มวัยยาวประมาณ 3.7-4.5 เซนติเมตร ไข่เป็นรูปวงกลมคล้ายตะกร้อ แต่มีขนาดใหญ่กว่าไรน้ำนางฟ้าสิรินธร 3 ) ไรน้ำนางฟ้าสยาม ( Streptocephalus siamensis ) ลำตัวใสหรือสีฟ้าอ่อน คล้ายไรน้ำนางฟ้าสิรินธรแต่มีขนาดเล็กกว่า โดยมีตัวเต็มวัยยาวประมาณ 1.1-2.0 เซนติเมตรไข่มีลักษณะเป็นสามเหลี่ยมคล้ายปิระมิด และเป็นชนิดที่หายากมาก พบไรน้ำนางฟ้าทั้ง 3 ชนิดในพื้นที่แถบภาคอีสาน ภาคกลาง และภาคเหนือครับ แต่ยังไม่เคยพบที่ภาคใต้เลย(ประจวบคีรีขันธ์เป็นจังหวัดทางตอนใต้ที่สุดที่พบไรน้ำนางฟ้า ได้ตามแหล่งน้ำธรรมชาติ) มันจะอาศัยอยู่ในปลักหรือแอ่งที่มีน้ำขังชั่วคราว พอฤดูฝนในปีนั้นๆมาถึง ไข่ของมันที่กลบตัวฝังอยู่ในปลัก ในแอ่งตามธรรมชาติมานาน 5-6 เดือน ก็จะฟักออกจากเปลือกไข่มาเกิดเป็นตัว จึงทำให้พบไรน้ำนางฟ้าได้ตั้งแต่ช่วงประมาณเดือนกุมภาพันธ์ถึงสิงหาคมในแต่ละปีเท่านั้น ด้วยเหตุนี้จึงทำให้การนำไรน้ำนางฟ้าจากแหล่งน้ำธรรมชาติมาใช้เลี้ยงปลา หรือสัตว์น้ำอื่นๆประสบปัญหาขาดแคลนในบางช่วงฤดูกาลของแต่ละปี การนำไรน้ำนางฟ้ามาเพาะเลี้ยงขยายพันธุ์ในฟาร์มเพื่อให้มีใช้ได้ตลอดทั้งปี จึงเป็นอาชีพใหม่ที่เกิดขึ้นแล้ว ซึ่งพันธุ์ที่นิยมนำมาทำการเพาะเลี้ยง เป็นอาหารเหยื่อปลาหรือสัตว์น้ำอื่นๆ ก็คือพันธุ์ " ไรน้ำนางฟ้าไทย" เนื่องจากเป็นชนิดที่โตเร็วกว่า ไรน้ำนางฟ้าอีก 2 ชนิดนั่นเอง |